AB VE DIŞ İLİŞKİLER GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

Ortak Transit Rejimi

ORTAK TRANSİT REJİMİ

Ortak Transit Rejimi; 1987 yılında imzalanan Ortak Transit Sözleşmesine taraf olan AB ve EFTA üyesi ülkeler arasında eşyanın gümrük vergilerinin askıya alınarak taşındığı sistemdir. Bu taşıma işlemi 2005 yılından itibaren “Yeni Bilgisayarlı Transit Sistemi” (NCTS) adı verilen sistem ile elektronik mesajlar kullanılarak beyan ve takip edilmektedir.
 
Ülkemiz, 1 Aralık 2012’de Ortak Transit Sözleşmesine katılarak, NCTS uygulamasına dahil olmuş ve taşımacılık sektörü açısından Avrupa Birliği’ne entegre olmuştur. Sistem halihazırda Türkiye ile birlikte 35 ülke tarafından kullanılmaktadır. Tüm işlemler elektronik sistem üzerinden yürütüldüğünden taşımacılık sektörü için önemli bir rekabet avantajı sağlamaktadır. Böylelikle, Türkiye’den bir AB ülkesine yapılacak karayolu taşımasında örneğin Ankara’dan açılacak bir T1 beyannamesi ile Hamburg ya da Londra’ya kadar eşyanın tek beyan ve tek teminat ile taşınması mümkün olmaktadır.
 
Ortak Transit Rejiminin ülkemiz adına önemli kazanımları bulunmakta olup, bunların başında;

  • Nakliyecimizin gerek Türk Gümrük İdarelerinde gerekse AB gümrük geçişlerinde daha az bürokrasi ile karşılaşması,
  • Sınır kapılarında yaşanan yoğunluğun azaltılarak sınır geçişlerinin daha hızlı olması,
  • Bir aracın Avrupa’ya gidiş-dönüş süresi 12 günden 9 güne düşürülmesi,
  • TIR Karnesi kapsamında araç başına maruz kalınan 136 Avroluk maliyet, NCTS Sistemi sayesinde 30 Avroya düşürülerek 106 Avroluk bir maliyet tasarruf elde edilmesi,
  • Ülkemiz adına yıllık tahmini 57 milyon Avro dolayında bir tasarruf sağlanması,
  • Taşımacılık sektörü için önemli bir rekabet avantajı sağlanması,
  • İş dünyamıza yıllık 270 milyon TL civarında maliyet avantajı kazandırılması,
sayılabilmektedir.

Diğer taraftan, AB-EFTA Ortaklık Komitesi'nin ülkemizin ve Hırvatistan Cumhuriyeti'nin katılımları dolayısıyla '“Ortak Transit Rejimine İlişkin Sözleşme”nin eklerini değiştiren 3/2012 ve 4/2012 sayılı Kararları 17 Mart 2013 tarihli ve 28580 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır.
 
Ayrıca, Hırvatistan Cumhuriyeti 1 Temmuz 2013 tarihinde AB'ye katılmış olup, bu doğrultuda ilgili Sözleşme'de yeniden değişiklik yapılması hâsıl olmuştur. Adı geçenin katılımı dolayısıyla “Ortak Transit Rejimine İlişkin Sözleşme”de yapılması gereken teknik değişikliklere ilişkin 1/2013 sayılı AB/EFTA Ortak Transit Ortak Komitesi Kararı 15 Mart 2014 tarihli ve 28942 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.
 
Eşya kap kodlarına ilişkin 2/2013 sayılı AB/EFTA Ortak Transit Ortak Komitesi Kararı ise 9 Kasım 2014 tarihli 29170 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.
 
Diğer taraftan, Ortak Transit Rejiminin işleyişi AB/EFTA Ortak Transit Ortak Komitesi ve AB/EFTA Eşya Ticaretindeki İşlemlerin Basitleştirilmesi Ortak Komitesi tarafından yürütülmekte olup, bahsekonu Komitelerin 2015 yılı Başkanlığı ülkemiz adına Bakanlığımız tarafından yürütülmüştür.
 
AB/EFTA Ortak Komiteleri 2015 yılı Başkanlığımız döneminde, Makedonya Cumhuriyeti'nin 1 Temmuz 2015 tarihinde, Sırbistan Cumhuriyeti'nin ise 01 Şubat 2016 tarihinde sisteme katılımı gerçekleşmiştir. Anılan ülkelerin katılımı ile Ortak Transit Rejimi'nin işleyişi açısından ülkemiz ve AB arasındaki coğrafi boşluğun da ortadan kaldırılması söz konusu olacak ve sistemden optimum fayda edilmesi imkanı elde edilecektir.
 
AB/EFTA Ortak Komiteleri 2015 yılı Başkanlığımız Döneminde altı adet Ortak Komite Kararı çıkarılmış olup, bunlar;
  • Makedonya Cumhuriyeti’nın Ortak Transit Sözleşmesi’ne Katılımına İlişkin AB/EFTA Ortak Transit Ortak Komitesi 1/2015 Sayılı Davet Kararı,
  • Makedonya Cumhuriyeti’nın Eşya Ticaretindeki İşlemlerin Basitleştirilmesine İlişkin Sözleşme ’ye Katılımına İlişkin AB/EFTA Eşya Ticaretindeki İşlemlerin Basitleştirilmesi Ortak Komitesi 1/2015 Sayılı Davet Kararı,
  • Ortak Transit Rejimine İlişkin Sözleşme'de Değişiklik Yapılmasına Dair AB/EFTA Ortak Transit Ortak Komitesi 2/2015 Sayılı Kararı,
  • Sırbistan Cumhuriyeti'nin Ortak Transit Sözleşmesi’ne Katılımına İlişkin AB/EFTA Ortak Transit Ortak Komitesi 3/2015 Sayılı Davet Kararı
  • Sırbistan Cumhuriyeti'nin Eşya Ticaretindeki İşlemlerin Basitleştirilmesine İlişkin Sözleşme’ye Katılımına İlişkin AB/EFTA Eşya Ticaretindeki İşlemlerin Basitleştirilmesi Ortak Komitesi 2/2015 Sayılı Davet Kararı,
  • Ortak Transit Rejimine İlişkin Sözleşme'de Değişiklik Yapılmasına Dair AB/EFTA Ortak Transit Ortak Komitesi 4/2015 Sayılı Kararı,

Makedonya Cumhuriyeti'nin Ortak Transit Rejimine Katılımına İlişkin Sözleşme'de Değişiklik Yapılmasına Dair AB/EFTA Ortak Transit Ortak Komitesi 2/2015 Sayılı Kararının onaylanması için 28 Ağustos 2015 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 2015/8081 sayılı BKK ile iç hukuka aktarım süreci tamamlanmıştır.

2015 yılı Dönem Başkanlığımız çerçevesinde AB-EFTA Ortak Transit Komiteleri 28. Dönem Toplantısı 26 Kasım 2015 tarihinde İstanbul’da gerçekleşmiştir. Anılan toplantıda, Sırbistan Cumhuriyeti'nin sisteme katılımına ilişkin 4/2015 sayılı AB-EFTA Ortak Komite Kararı kabul edilmiştir. Sırbistan Cumhuriyeti'nin Ortak Transit Rejimine Katılımına İlişkin Sözleşme'de Değişiklik Yapılmasına Dair AB/EFTA Ortak Transit Ortak Komitesi 4/2015 Sayılı Kararının onaylanması için 01 Mart 2016 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 2016/8519 sayılı BKK ile iç hukuka aktarım süreci tamamlanmıştır.
 
Öte yandan, Avrupa Birliği gümrük mevzuatını yeniden düzenleyen ve 01 Mayıs 2016 tarihinde yürürlüğe giren “Birlik Gümrük Kodu”na uyum kapsamında, Ortak Transit Rejimini düzenleyen Ortak Transit Sözleşmesi ve eklerinde gerek içerik gerekse de terminolojik açıdan değişiklikler hasıl olmuş, Bakanlığımız da rejimin sağlıklı işleyişinin sürdürülmesi ve mevcut uluslararası uygulamaya uygun olması açısından Ortak Transit Sözleşmesi’ne getirilen değişiklikleri uygun bulma kanunu ile ülkemiz iç hukukuna aktarılma çalışmalarını tamamlamıştır.

Bu kapsamda, AB-EFTA Ortak Transit Ortak Komitesinin 20 Mayıs 1987 Tarihli Ortak Transit Rejimine İlişkin Sözleşmeyi Değiştiren 28/04/2016 Tarihli ve 1/2016 Sayılı Kararının Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun 23.12.2017 tarihli ve 30279 sayılı Resmi Gazete’de, akabinde anılan Kararın onaylanmasına ilişkin 2018/11450 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı 27.03.2018 tarihli ve 30373 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır.
 
Müteakip aşamada, Ortak Transit Komitesi tarafından 2017 yılı Aralık ayında kabul edilen Ortak Transit Sözleşmesi’nin eklerinde değişiklik getiren 1/2017 Sayılı Kararın da iç hukukumuza aktarım süreci halihazırda devam etmektedir.

Bu Karar, Birlik Gümrük Kodu'na uyum ve Elektronik Taşımacılık Belgesinin hava taşımacılığında transit beyanı olarak kullanımı ile NCTS’nin üst sürümünün yaygınlaştırılmasıyla birlikte uygulanacak hükümler ile 1/2016 Sayılı Ortak Transit Komitesi Kararı eklerinde yer alan maddi hataların düzeltilmesine ilişkin hususları içermektedir.

Anılan Kararlar kapsamında Birlik Gümrük Kodu’na getirilen değişiklikler ile ticaret erbabı ve kamu görevlileri için işlemlerin basitleştirilerek maliyetlerin azaltılması, gümrük işlemlerinin daha öngörülebilir hale gelmesi, ulusal gümrük mevzuatlarının yeknesaklaştırılarak uygulamada birlik sağlanması ve gümrük işlem ve kontrollerinin hızlanması amaçlanmaktadır.



SÖZLEŞMELER (CONVENTIONS):

* CONVENTION ON A COMMON TRANSIT PROCEDURE (EN)     
  
Consolidated Version (En)
       
*
ORTAK TRANSİT REJİMİNE İLİŞKİN SÖZLEŞME (TR)

*
EŞYA TiCARETiNDEKi İŞLEMLERiN BASiTLEŞTiRiLMESiNE İLiŞKiN SÖZLEŞME  (TR)   

* CONVENTION ON THE SIMPLIFICATION OF FORMALITIES IN TRADE IN GOODS (EN)
  Consolidated Version (En)

BAKANLAR KURULU KARARLARI:

- “Ortak Transit Rejimine İlişkin Sözleşme”ye Beyanda Bulunmak Suretiyle Katılmamıza İlişkin 2012/3686 sayılı Karar (4 Ekim 2012 tarih ve 28431 sayılı Resmi Gazete)

UYGUN BULMA KANUNLARI:

Ortak Transit Rejimine İlişkin Sözleşmeye Katılmamızın Uygun Bulunduğuna Dair Kanun

- Eşya Ticaretindeki İşlemlerin Basitleştirilmesine İlişkin Sözleşmeye Katılmamızın Uygun Bulunduğuna Dair Kanun

- AB-EFTA Ortak Transit Ortak Komitesinin 20 Mayıs 1987 Tarihli Ortak Transit Rejimine İlişkin Sözleşmeyi Değiştiren 28/04/2016 Tarihli ve 1/2016 Sayılı Kararının Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun